ଯୋଗାଣ( Supply)

(i) ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଦରରେ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯେଉଁ ପରିମାଣ ବଜାରରେ ବିକ୍ରେତାମାନେ ଅର୍ପଣ କରିଥାନ୍ତି, ତାହାକୁ ଯୋଗାଣ କୁହାଯାଏ ।

(ii) ଅର୍ଥାତ ଉତ୍ପାଦିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯେଉଁ ପରିମାଣ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟକାଳ ମଧ୍ୟରେ ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ ଦରରେ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯେଉଁ ପରିମାଣ ବଜାରରେ ବିକ୍ରୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣ କରାଯାଇଥାଏ, ତାହାକୁ ଯୋଗାଣ କୁହାଯାଏ ।

(iii) ତେଣୁ ଯୋଗାଣ କହିଲେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ, ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦାମ୍, ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବଜାର ଓ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିମାଣର ସମାହାରକୁ ବୁଝାଇଥାଏ ।

(iv) ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ଓ ସମୟ ଆଧାରରେ ଯୋଗାଣ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୋଇଥାଏ ।

ସଂଜ୍ଞା (Definition) :-

ପ୍ରଫେସର ହାନ୍‌ସେନ୍‌ଙ୍କ ଭାଷାରେ, “ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଦରରେ ବଜାରରେ ଯେତିକି ପରିମାଣ ଦ୍ରବ୍ୟ ବିକ୍ରି ପାଇଁ ବଜାରକୁ ଆସିଥାଏ, ତାହାକୁ ଯୋଗାଣ କୁହାଯାଏ ।”

ଯୋଗାଣକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା କାରକ (Factors affecting supply):-

  • ଯୋଗାଣକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା କାରକଗୁଡ଼ିକୁ ଯୋଗାଣର ନିର୍ଦ୍ଧାରକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ନିର୍ଦ୍ଧାରକ ଗୁଡ଼ିକ ହେଲା-

1-ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of Commodity)

2-ସମ୍ପର୍କିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of Related Good)

3- ଉତ୍ପାଦନର ସାଧନମାନଙ୍କର ଦର (Price of factor of production)

4- ଉତ୍ପାଦନ କୌଶଳ (Technique of production) 

5- ଦର ପ୍ରତ୍ୟାଶା (Price expectation)

6- ପ୍ରାକୃତିକ ଉପାଦାନ (Natural factor)

7- ସରକାରୀ ନୀତି (Govt. Policy)


1-ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of Commodity) :-

(ii) ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ଓ ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବା ଧନାତ୍ମକ ସମ୍ପର୍କ ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚର ହୁଏ ।

(ii) ଅର୍ଥାତ୍ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଲାଭର ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି ହେବା ଆଶାରେ ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଏବଂ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ହ୍ରାସ ହେଲେ ଲାଭର ପରିମାଣ ହ୍ରାସ ପାଇବା ଆଶାରେ ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଏ ।

Mathematically :-



Symbolically :-



2-ସମ୍ପର୍କିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of Related Good) :-

  • ଗୋଟିଏ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯୋଗାଣ ତା’ର ସମ୍ପର୍କିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ । ସମ୍ପର୍କିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଯଥା:-

a-ପ୍ରତିସ୍ଥାପନକ୍ଷମ ଦ୍ରବ୍ୟ :-

b-ଅନୁପୂରକ ଦ୍ରବ୍ୟ :-

a-ପ୍ରତିସ୍ଥାପନକ୍ଷମ ଦ୍ରବ୍ୟ :-

(i) ପ୍ରତିସ୍ଥାପନକ୍ଷମ ଦ୍ରବ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଗୋଟିଏ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲେ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ହ୍ରାସ ହୁଏ ।

(ii) Ex- ଚାଉଳର ଦର ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଉତ୍ପାଦନକାରୀମାନେ ଚାଉଳର ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି । ଫଳରେ ଚାଉଳର ଯୋଗାଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଓ ଗହମ ପ୍ରଭୃତି ପ୍ରତିସ୍ଥାପନକ୍ଷମ ଦ୍ରବ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଏ । ଫଳରେ ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଏ ।

(iii) ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ପ୍ରତିସ୍ଥାପନକ୍ଷମ ଦ୍ରବ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଗୋଟିଏ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ହ୍ରାସ ହେଲେ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି ହେବ ।

b-ଅନୁପୂରକ ଦ୍ରବ୍ୟ :-

(i) କେତେକ ଦ୍ରବ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଯୁଗ୍ମ ଉତ୍ପାଦନର ଆବଶ୍ୟକତା ଥାଏ, ଏ ପ୍ରକାର ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଅନୁପୂରକ ଦ୍ରବ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।

(ii) Ex ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଆଲକାତରା ।

(iii) ପେଟ୍ରୋଲର ଦର ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଅଧିକ ଲାଭ କରିବା ଆଶାରେ ଉତ୍ପାଦନକାରୀମାନେ ପେଟ୍ରୋଲ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି । ପେଟ୍ରୋଲର ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଏବଂ ଆଲକାତରା ଉତ୍ପାଦନ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ । ଫଳରେ ଆଲକାତରାର ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ।

(iv) ତେଣୁ ଅନୁପୂରକ ଦ୍ରବ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଗୋଟିଏ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟର ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ।

3- ଉତ୍ପାଦନର ସାଧନମାନଙ୍କର ଦର (Price of factor of production)

(i) ଦ୍ରବ୍ୟର ଯୋଗାଣ ଉତ୍ପାଦନର ସାଧନମାନଙ୍କର ଦର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥାଏ । ସାଧନଗୁଡ଼ିକର ଦର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲେ ପରିବ୍ୟୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଏବଂ ଲାଭାଂଶ କମିଯାଏ । ଫଳରେ ଯୋଗାଣ ହ୍ରାସ ପାଏ ।

(ii) ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ସାଧନଗୁଡ଼ିକର ଦର ହ୍ରାସ ହେଲେ ପରିବ୍ୟୟ ହ୍ରାସ ହୁଏ ଏବଂ ଲାଭାଂଶ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ଫଳରେ ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ।

4- ଉତ୍ପାଦନ କୌଶଳ (Technique of production) 

(i) ଉତ୍ପାଦନର କୌଶଳର ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଲେ ଯୋଗାଣର ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥାଏ । ଉତ୍ପାଦନରେ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟାର ପ୍ରୟୋଗ, ଅମଳ କ୍ଷମ ବିହନର ପ୍ରୟୋଗ, ରାସାୟନିକ ସାରର ପ୍ରୟୋଗ ଇତ୍ୟାଦି ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଖାଦ୍ୟ ଶସ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଯୋଗାଣ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥାଏ ।

5- ଦର ପ୍ରତ୍ୟାଶା (Price expectation)

(i) ଯଦି ବିକ୍ରେତା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର ହ୍ରାସ ହେବାର ଆଶଙ୍କା କରନ୍ତି ତେବେ ସେ ପ୍ରଚଳିତ ଦରରେ ଅଧିକ ବିକ୍ରି ପାଇଁ ଆଗ୍ରହୀ ଫଳରେ ଯୋଗାଣ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ । ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଦର ବୃଦ୍ଧି ର ଆଶଙ୍କା ଥିଲେ ବିକ୍ରେତା ବର୍ତ୍ତମାନ ଦ୍ରବ୍ୟ ବିକ୍ରୟ ନକରି ଗଚ୍ଛିତ କରିଥାଏ ଯାହା ଫଳରେ ଏହାର ଯୋଗାଣରେ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।

6- ପ୍ରାକୃତିକ ଉପାଦାନ (Natural factor)

(i) ପ୍ରାକୃତିକ ଉପାଦାନ ଯଥା:- ବନ୍ୟା, ବାତ୍ୟା ଓ ମରୁଡ଼ି ଫଳରେ ଉତ୍ପାଦନ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ ଯୋଗାଣ ହ୍ରାସ ପାଏ । ସମୟ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟ, ଉତ୍ତମ ମୌସୁମୀ ଫସଲ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି କରେ ଏବଂ ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରେ ।

7- ସରକାରୀ ନୀତି (Govt. Policy)

(i) ଯଦି ସରକାର ଦ୍ରବ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନକୁ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା, ଅନୁଦାନ ଓ ଟିକସ ରିହାତି ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ମାନ ଯୋଗାଇ ଦେଲେ, ଦ୍ରବ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଯୋଗାଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ । ଯଦି ସରକାର ଦ୍ରବ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ବିକ୍ରୟ ଉପରେ ଆର୍ଥିକ ଟିକସ ଆଦାୟ କରନ୍ତି, ତାହାହେଲେ ଦ୍ରବ୍ୟର ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଏ ଏବଂ ଯୋଗାଣ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଏ ।


ଯୋଗାଣ ଫଳନ (Supply Function) :-

  • ଯୋଗାଣକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା କାରକ ଓ ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା କ୍ରିୟାତ୍ମକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଯୋଗାଣ ଫଳନ କୁହାଯାଏ ।

Here:

Qs=ଯୋଗାଣ ପରିମାଣ (Quantity Supply )

Px=ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of commodity )

P1, P2=ସମ୍ପର୍କିତ ଦ୍ରବ୍ୟର ଦର (Price of related goods)

F1, F2= ସାଧନଗୁଡ଼ିକର ଦର (Factor price)

T= ଉତ୍ପାଦନର କୌଶଳ (Technology)

G= ସରକାରଙ୍କ ନୀତି (Govt. policy)

f= କ୍ରିୟାତ୍ମକ ସମ୍ପର୍କ (Functional relationship)

Post a Comment

أحدث أقدم